Blog

#

Czy probiotyki naprawdę działają?

  • 13 października 2021

Poznaj prawdziwe korzyści płynące z probiotyków, dowiedz się, w czym mogą pomóc i co to naprawdę znaczy mieć "zdrowe jelita".

"Czy powinienem brać probiotyk?"
Niektórzy ludzie twierdzą, że suplementy probiotyczne są odpowiedzią na wszystko, co ci dolega: dolegliwości trawienne, mgłę mózgową, problemy z układem odpornościowym - nawet raka.

A potem są tacy, którzy porównują probiotyki do multiwitamin: pewnej metody tworzenia bardzo drogiego moczu - lub w tym przypadku, kupy.

Prawda jest taka, że przyjmowanie probiotyków może być tego warte.

Ale wszelkie potencjalne korzyści zależą od takich czynników jak: Kto bierze probiotyk? W jakich okolicznościach? I w jakim celu?

W rzeczywistości, mimo że jestem trenerem z doktoratem w tej dziedzinie, większość moich klientów nie przyjmuje probiotyków.

To nie dlatego, że one nigdy nie działają. To dlatego, że wiemy, że działają tylko w określonych sytuacjach.

Dlatego w tym artykule poprowadzę Cię przez:

  • Co tak naprawdę oznacza "zdrowie jelit" i jak probiotyki mogą je wspierać
  • Dlaczego mamy tak wiele pytań na temat probiotyków bez odpowiedzi
  • Korzyści płynące z probiotyków, oparte na dowodach naukowych
  • Jak wybrać probiotyk, kiedy go przyjmować i jak stwierdzić, czy działa?

Dwie najlepsze rzeczy, jakie możesz zrobić, aby wesprzeć swoje mikrobiomy jelitowe, bez konieczności stosowania suplementów

Co to są probiotyki?

Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO), probiotyki to "żywe mikroorganizmy, które podane w odpowiedniej ilości, przynoszą gospodarzowi korzyści zdrowotne "1.

Prostsza definicja brzmiałaby następująco:

Probiotyki to bakterie (i czasami drożdże), które oferują korzyści zdrowotne.

Probiotyki występują w formie suplementów, można je również znaleźć w różnych fermentowanych produktach mlecznych.

Zabawny fakt: W oparciu o obecne dowody, sfermentowany nabiał, taki jak jogurt i kefir, jest jedynym pokarmem, który można uznać za probiotyczny.

Inne sfermentowane pokarmy, takie jak kimchi, kapusta kiszona, kombucha, natto i miso mogą mieć korzyści zdrowotne, ale nie są probiotyczne, ponieważ nie zawierają typów bakterii, które pasują do powyższej definicji. Również pikle nie pasują do tej definicji (przepraszam!), choć z pewnością są pyszne.

Istnieją dziesiątki szczepów probiotyków.

Często mają one długie nazwy, które mogą wydawać się trudne do zapamiętania, a jeszcze trudniejsze do przeliterowania. W tym artykule wymienię całkiem sporo z nich - nie po to, by rozbolała Cię głowa, ale dlatego, że konkretne korzyści zdrowotne zależą od konkretnych szczepów.

Pełna nazwa każdego szczepu zawiera jego rodzaj, gatunek, podgatunek (jeśli dotyczy) oraz oznaczenie alfanumeryczne, które służy jako identyfikator.

O ile nie jesteś naukowcem, najczęściej słyszysz szczepy określane tylko przez ich rodzaj i gatunek (np. Lactobacillus reuteri lub Bifidobacterium longum).

Sporadycznie można również spotkać się z określeniem konkretnego szczepu poprzez nazwę i/lub identyfikator numeryczny.2

Te rozróżnienia mogą być ważne, ponieważ w niektórych przypadkach różne szczepy tego samego rodzaju i gatunku mają bardzo różne działanie. Na przykład, Escherichia Coli Nissle jest probiotyczna, ale Escherichia Coli Shiga (czasami skracana do E. Coli) jest patogenna, co oznacza, że może wywołać chorobę.

Aby przełożyć to na realia życia, na poziomie rodzaju mówimy o różnicy między psem a wilkiem. Kiedy schodzimy do poziomu szczepu, to tak jakbyśmy określali różnicę między psem a dingo. Na poniższym wykresie można zobaczyć, jak taksonomia probiotyków jest porównywana do taksonomii zwierząt.

Tabela pokazująca różnice w rodzajach, gatunkach i podgatunkach lub szczepach między szczepami probiotycznymi a zwierzętami. 
Zarówno w przypadku probiotyków, jak i zwierząt, różnice na poziomie szczepu lub podgatunku mogą być ważniejsze, niż można by się spodziewać.
Niektóre z najbardziej rozpowszechnionych szczepów probiotycznych pochodzą z następujących rodzajów (nie chcę Cię bardziej zmylić, ale rodzaj to liczba mnoga od genus):

  • Lactobacillus
  • Bifidobacterium
  • Saccharomyces (te są właściwie drożdżami!)
  • Streptococcus
  • Enterococcus
  • Escherichia
  • Bacillus

Wreszcie, niektóre suplementy probiotyczne zawierają wiele szczepów. Często są one oznaczane specjalną nazwą produktu, taką jak VSL#3, probiotyk wieloszczepowy z Lactobacillus, Bifidobacteria i jednym szczepem Streptococcus, o którym dowiesz się więcej w dalszej części tego artykułu.

Dlaczego probiotyki są tak ważne?

Wiele razy ludzie słyszą "bakterie" i myślą: "Och, to jest to, co sprawia, że jesteś chory". Ale nasze ciała są tak naprawdę wypełnione różnymi rodzajami bakterii i innych mikrobów - zwłaszcza nasze jelita.

To właśnie mamy na myśli, kiedy mówimy o mikrobiomie jelitowym, złożonym ekosystemie mikrobów (i ich materiału genetycznego), które żyją w naszym przewodzie pokarmowym.

Te mikroorganizmy są z nami od urodzenia i robią coś więcej, niż tylko darmozjady. Kiedy wszystko działa prawidłowo, one:

pomagają fermentować niestrawione składniki odżywcze, aby wytworzyć korzystne związki, w niektórych przypadkach (są to tzw. postbiotyki)
zapobiegają obezwładnianiu jelit przez szkodliwe bakterie i drożdże, głodząc je lub wręcz atakując (super, prawda?!)
odgrywają rolę w regulacji odpowiedzi immunologicznej na infekcje i potencjalne alergeny
wpływają na równowagę energetyczną i potencjalnie na skład ciała
mogą (potencjalnie) wpływać na nastrój, zachowanie i poznanie.
Jak widać, nasze mikroby jelitowe mają kilka ważnych i szeroko zakrojonych zadań. Zrozumiałe jest więc, że ludzie chcą nadać priorytet swojemu zdrowiu jelit. Stąd zainteresowanie probiotykami.

Ale o czym właściwie mówimy, kiedy używamy terminu "zdrowie jelit"?

To zależy od kontekstu. Zazwyczaj jednak, gdy mówimy o zdrowych jelitach, mamy na myśli:

Posiadanie zróżnicowanego mikrobiomu jelitowego z szeroką gamą różnych typów mikrobów i genów mikrobowych.

Różnorodność jest niezwykle istotna, ponieważ zapobiega sytuacji, w której jedna niszowa grupa mikrobów dominuje nad resztą populacji, co może doprowadzić do choroby.

Jest to również ważne, ponieważ wiemy, że nasze mikroby jelitowe mają kluczowe funkcje metaboliczne i odpornościowe związane z ich materiałem genetycznym. Tylko że... nie wiemy do końca, które mikroby co robią.

Tak więc większa różnorodność mikrobów oznacza więcej genów do wykonywania różnych funkcji wspierających nasze zdrowie.

Kiedy w jelitach danej osoby nie ma wystarczająco szerokiego wachlarza mikrobów, nazywa się to dysbiozą. Możesz usłyszeć od ludzi, że dysbioza jelit jest zła i przerażająca, i że potrzebujesz probiotyków, aby ją "naprawić". Możesz również usłyszeć, że dysbioza powoduje nieszczelność jelit, znaną również jako przepuszczalność jelit.

(Możesz przeczytać więcej o nieszczelnych jelitach w dalszej części tego artykułu, ale krótko mówiąc: nie ma ustalonego sposobu diagnozowania nieszczelnych jelit i nie jest to coś, czym musisz się martwić).

To prawda, że dysbioza może powodować problemy lub sygnalizować, że w jelitach jest problem, a probiotyki mogą w tym pomóc. Ale nie zawsze. To dlatego, że...

Nie ma jednego "zdrowego" profilu jelitowego.

Profil jelitowy zdrowej osoby (czyli różne rodzaje i ilości mikroorganizmów, które ma w jelitach) może wyglądać zupełnie inaczej niż jelita innej zdrowej osoby.

To samo dotyczy osób z różnymi chorobami: dwie osoby z tą samą chorobą układu pokarmowego, na przykład, mogą mieć zupełnie różne profile jelitowe.

Więc choć probiotyki mogą pomóc w pewnych sytuacjach (zobacz je tutaj), wciąż wiele nie wiemy o tym, jak działają nasze jelita i co mogą zrobić probiotyki. A jeśli chodzi o ogólne zdrowie jelit, często mówię, że sprzedaje się nam problem, abyśmy mogli kupić rozwiązanie.